17.10.2025
Jak dziecko odbiera świat podczas życia płodowego? Jak rozwijają się zmysły takie jak słuch, wzrok, dotyk i smak? Jak dziecko przygotowuje się do narodzin? Poznaj odpowiedzi.
Konsultacja merytoryczna: Katarzyna Orawiec-Rymszewicz, położna i edukatorka laktacyjna
Rozwój zmysłów rozpoczyna się już na początku życia prenatalnego. Uszy jako narząd zaczynają się kształtować już około 5 tygodnia, ale płód zaczyna odbierać bodźce dopiero około 16 tygodnia. Początkowo przetwarzanie słuchowe nie jest zaawansowane.
Z czasem dziecko zaczyna rozróżniać dźwięki dochodzące z wewnątrz np. bicie serca mamy i z zewnątrz np. głos rodzica. Słuch jest jednym z najlepiej rozwiniętych zmysłów w życiu płodowym. Kiedy noworodek przychodzi na świat jego słuch jest w pełni rozwinięty, chociaż odbiera dźwięki inaczej niż dorosły. Noworodek rozpoznaje głosy rodziców.
Podczas życia prenatalnego rozwija się również wzrok dziecka. Około 7 tygodnia pojawiają się zalążki oczu. W około 26 tygodniu ciąży płód otwiera oczy na stałe i od tej pory mruga, otwiera oczy podczas czuwania i zamyka na czas snu oraz odbiera bodźce wzrokowe. Jego wzrok jest jednak stosunkowo słaby.
Wraz z rozwojem ciąży rozwija się także dalej wzrok. Powoli dojrzewa siatkówka i soczewka, a dziecko potrafi patrzeć w dół, w górę lub na boki. Kiedy noworodek przychodzi na świat, zmysł wzroku nie jest tak zaawansowany, jak u dorosłego.
Maluszek początkowo widzi z maksymalnej odległości około 20 centymetrów. Rozróżnia głównie kontrastowe barwy np. biały i czarny lub czerwony. Z czasem widzi coraz więcej kolorów. Dziecko zaczyna widzieć świat zbliżony do tego, jak widzi dorosły dopiero po około roku.
Czytaj dalej artykuł pod zdjęciem
Kolejnym intensywnie rozwijającym się zmysłem w życiu prenatalnym jest dotyk. Pierwszy dotyk może być odczuwalny już w 8 tygodniu i dotyczy przede wszystkim obrębu twarzy. Z czasem całe ciało zyskuje umiejętność odbierania bodźców.
Po 24 tygodniu zmysł dotyku staje się coraz bardziej zaawansowany i pozwala na odbieranie także bólu. Dotyk zewnętrzny np. głaskanie się po brzuchu, wpływa stymulująco na dziecko i buduje z nim więź.
Zaskakujące może być to, że u dziecka już podczas życia płodowego rozwija się zmysł smaku. Proces rozwoju tego zmysłu rozpoczyna się w okolicach 8 tygodnia. Po czasie maluch zaczyna połykać płyn owodniowy, którego smak różni się w zależności od diety matki i uczy się rozróżniać smaki np. słodki czy gorzki.
Czytaj dalej artykuł pod zdjęciem
Emocje mamy nie zostają bez wpływu na życie prenatalne płodu. Wpływ na dziecko mają między innymi hormony. Przewlekły, intensywny stres może negatywnie wpłynąć na płód. Dziecko może reagować także na gwałtowne ruchy czy głośne dźwięki.
Podczas życia prenatalnego dziecko nabywa również umiejętność ruchu. Nie ma kontroli nad swoim ciałem, ale już w 10 tygodniu potrafi się poruszać. Około 22 tygodnia wiele mam zaczyna odczuwać pierwsze ruchy dziecka. Pod koniec ciąży kopniaki maluszka potrafią być już na tyle silne, że sprawiają dyskomfort.
Czytaj dalej artykuł pod zdjęciem
Podczas życia płodowego maluszek nieustannie przygotowuje się na poród i pierwszy kontakt ze światem zewnętrznym. Tą gotowość gwarantuje rozwój zmysłów i umiejętności, które dziecko opanowuje w ciągu 9 miesięcy życia prenatalnego. Uczy się między innymi ssania kciuka, połykania wód płodowych, poznaje siebie i przestrzeń wokół za pomocą dotyku czy rozróżnia smaki. Na koniec przekręca się głową w dół i czeka na odpowiedni moment, by przyjść na świat.
Konsultacja merytoryczna: Katarzyna Orawiec-Rymszewicz, położna i edukatorka laktacyjna