11.9.2025
Czym jest odruch ssania u dzieci? Kiedy zanika? Jakie są przyczyny i objawy zaburzonego ssania u niemowląt? Jak wygląda leczenie? Poznaj odpowiedzi.
Konsultacja merytoryczna: Katarzyna Orawiec-Rymszewicz, położna i edukatorka laktacyjna
Odruch ssania to jeden z automatycznych pierwotnych odruchów u nowo narodzonego dziecka. Jest również jednym z najważniejszych, ponieważ dzięki niemu noworodek jest w stanie zaspokoić swoje podstawowe potrzeby takie jak np. pobranie pokarmu i zaspokojenie głodu.
Odruch ssania zazwyczaj aktywuje się jeszcze w życiu płodowym. Możemy zaobserwować działanie tego odruchu podczas USG, kiedy maleństwo ssie swoje palce. Po narodzinach możemy wywołać u dziecka odruch ssania np. dotykając delikatnie okolice jego ust.
Odruch ssania u noworodków i niemowląt ma znacznie więcej funkcji niż samo pobieranie pokarmu. Ma ogromny wpływ na prawidłowy rozwój dziecka, ponieważ odpowiada także za wyciszanie malucha i rozładowuje napięcie, koordynuje prawidłowe połykanie i oddychanie torem nosowym, reguluje pracę jelit oraz wpływa na pracę mięśni jamy ustnej i tym samym rozwój mowy.
Zaburzenie ssania u niemowląt może poważnie wpłynąć na rozwój dziecka, dlatego w przypadku problemów potrzebna jest konsultacja z lekarzem.
Czytaj dalej artykuł pod zdjęciem
Początkowo odruch ssania u noworodków jest silny, całkowicie automatyczny i dziecko nie ma nad nim kontroli. Po około trzech miesiącach ssanie staje się bardziej intencjonalne i jest np. reakcją na głód.
Po rozpoczęciu rozszerzania diety (po szóstym miesiącu życia) i nauce przeżuwania jedzenia, odruch ssania stopniowo słabnie i całkowicie zanika pomiędzy pierwszym, a drugim rokiem życia dziecka.
Objawami zaburzonego ssania u niemowląt są:
Trudności w złapaniu piersi lub szybkie wypuszczanie jej z ust
Płacz, odchylanie główki do tyłu, prężenie ciała podczas karmienia
Brak aktywnej pracy mięśni
Częste dławienie się jedzeniem, wymioty
Czytaj dalej artykuł pod zdjęciem
Przyczyną zaburzenia odruchu ssania, a nawet braku odruchu ssania u noworodka może być wcześniactwo i niska masa urodzeniowa. Dzieci urodzone przedwcześnie, szczególnie te przed 35 tygodniem, często mają osłabiony odruch ssania.
Przyczyną zaburzenia ssania u niemowląt może być także wada serca, obniżone napięcie mięśniowe, problemy z oddychaniem, choroba refluksowa przełyku, zaburzenie ośrodkowego układu nerwowego i wady anatomiczne w obrębie głowy. Częstą przyczyną jest również za krótkie wędzidełko podjęzykowe.
Czytaj dalej artykuł pod zdjęciem
W przypadku zaburzenia ssania u niemowląt konieczne jest jak najszybsze podjęcie leczenia, ponieważ objawy mogą mieć bardzo poważne konsekwencje. Najwcześniejszą konsekwencją jest głód. Niemowlę nie jest w stanie efektywnie pobrać pokarmu i niedostatecznie przybiera na wadze, staje się niedożywione i może nieprawidłowo się rozwijać. Ponadto często jest rozdrażnione oraz płaczliwe. Przy zaburzonym odruchu ssania częściej występują infekcje układu oddechowego, a rozwój mowy jest opóźniony.
W pierwszej kolejności warto skonsultować się z doradcą laktacyjnym i pediatrą. Być może problemem jest nieodpowiednia technika przystawiania do piersi. W dalszej kolejności zaleca się kontakt z neurologopedą lub fizjoterapeutą, którzy pokierują dalszym leczeniem w zależności od przyczyn zaburzeń ssania u niemowlęcia.
W niektórych przypadkach np. przy zbyt krótkim wędzidełku języka potrzebny jest zabieg chirurgiczny.
Konsultacja merytoryczna: Katarzyna Orawiec-Rymszewicz, położna i edukatorka laktacyjna